Stomerij Stoeke
In de jaren tachtig van de 19e eeuw vestigt Pieter Stoeken (Stoeke), wolverver, 37 jaar, (geb. 17-01-1852) zich met zijn gezin op Vollersgracht 24. Op 13-09-1883 vraagt hij een vergunning aan voor het oprichten van een manufactuurververij in een perceel aan de Grutterspoort, 'uitkomende aan de Gedempte Voldersgracht 31'.
Grutterspoort
juli 2017
Grutterspoort
tekening C. Tromp, 1924
Rond het jaar 1900 komt er verandering in de bedrijfsactiviteiten van Pieter Stoeken. Op 1 mei 1900 vertrekt het gezin van Pieter Stoeken en Geertruida Vermont naar Haarlemmerstraat 233. In het Leidsch Dagblad van 05-04-1900 staat dat de stoomververij van P. Stoeke van de Voldersgracht is verplaatst naar Haarlemmerstraat 223. Waarschijnlijk is er op Haarlemmerstraat 223 alleen een winkel, waar de goederen worden aangeleverd en opgehaald en gebeurde dit voorheen op Vollersgracht 24. Intussen heeft J. Stoeke op 14-01-1890 in de veiling het pand Vollersgracht 23 gekocht, waarin eveneens een manufactuurververij is gevestigd. Vermoedelijk grenst dit perceel aan de bedrijfruimte in de Grutterspoort. P. Stoeke krijgt op 13-11-1905 een hinderwetvergunning voor het oprichten van een door een stoommachine van 2 pk gedreven manufacturen ververij in het perceel Gedempte Voldersgracht no 23. De aanvrager kan Pieter Stoeke (geb. 1852) zijn of zijn zoon, Pieter Stoeke (geb. 1876).
In 1906 verhuist de winkel in de Haarlemmerstraat van nummer 223 naar nummer 199.
Vollersgracht 23 en 21
Vollersgracht 11
De firma Stoeke vraagt diverse keren een hinderwetvergunning aan voor het uitbreiden van de stomerij op Vollersgracht 23. Ook Vollersgracht 21 is op een gegeven moment in gebruik als wasserij In 1926 wordt ook een deel van het terrein van het in 1925 gesloopte Van Dishof bij de stomerij getrokken. De Van Dishof bevond zich achter de Vollersgracht 13-21, met 11 als toegangspoort. Zeker is dat later het hele terrein van Vollersgracht 11 en alles wat achter Vollersgracht 13 t/m 21 ligt door de wasserij wordt gebruikt.
plattegrond van de stomerij
In 1931 begint A. Stoeke, een van de telgen van het familiebedrijf, met een eigen stomerij in het pand Haagweg 9-11. Het heeft er alle schijn van dat de relatie tussen de bedrijven niet optimaal was. Het bedrijf aan de Haagweg adverteert onder de naam ‘A. Stoeke firma P. Stoeke’, terwijl het bedrijf aan de Vollersgracht de naam P. Stoeke blijft gebruiken.
NLC 06-02-1932
Uit bovenstaande advertentie blijkt ook dat A. Stoeke de winkel op Haarlemmerstraat 199 had overgenomen. Het bedrijf aan de Vollersgracht krijgt een winkel op Haarlemmerstraat 4.
Het ongeluk
Op 24 juni 1933 zijn twee firmanten van Stomerij Stoeke van Vollersgracht 23 betrokken bij een ernstig ongeval. De broers Martinus en Christiaan Stoeke reden met een chauffeur en enkele anderen in een vrachtwagen op de Rijksstraatweg tussen Wassenaar en Den Haag. Ze stopten aan de rechterkant van de weg omdat ze merkten dat ze een pakje verloren. De twee broers stapten uit en raapten het pakje op. Er naderde een personenwagen die kennelijk nogal onhandig reageerde op een tegemoetkomende auto. De twee broers werden aangereden. Christaan brak een been. Martinus was zwaarder gewond en is een paar weken later aan de gevolgen overleden. De zaak kwam voor de rechtbank en de chauffeur van de personen auto werd veroordeeld tot drie maanden hechtenis en intrekking van zijn rijbewijs voor een jaar.
In 1936 verhuist de stomerij van Haagweg 9-11 naar Zoeterwoudseweg 11. Een paar jaar later, in 1940, verhuist het bedrijf naar Geregracht 1-7. De winkel in de Haarlemmerstraat was inmiddels verhuisd van nummer 199 naar nummer 197.
Op 30 januari 1943 komen de bedrijven van de Vollersgracht slecht in het nieuws:
LC 30-01-1943
In 1948 wordt de naam van de wasserij Stoeke aan de Geregracht veranderd in ‘De Kroon’.
LD 17-11-1948
Met die opmerking over de verwarring omtrent de naam Stoeke was niets te veel gezegd want er was ook enige tijd een derde stomerij Stoeke die een winkel had op Kort Rapenburg 12, maar dat was een filiaal van een bedrijf in Den Haag. De nieuwe naam ‘De Kroon’ zorgt voor duidelijkheid. Deze stomerij houdt het vol tot het begin van de jaren negentig van de vorige eeuw. Het bedrijf aan de Vollersgracht houdt, na een faillissement, in 1951 op te bestaan.